Аксари мусофирон умедворанд, ки ҳеҷ гоҳ саволи «Оё дар ҳавопаймо духтур ҳаст?» садо надиҳад. Аммо ҳангоми бемор шудани мусофир дар баландии 38 ҳазор фут (тақрибан 11 ҳазор метр) зарурати вокуниши дақиқ, фаврӣ ва ҳамоҳангшуда ба миён меояд.

Ин яке аз эълонҳои маъруф дар соҳаи авиатсия ба ҳисоб меравад, ки ҳамеша таваҷҷуҳи мусофиронро ба худ ҷалб мекунад. Гарчанде чунин ҳолат ғайриоддӣ ба назар расад ҳам, ҳолатҳои фавқулодаи тиббӣ дар ҳавопаймоҳо ҳамарӯза дар гӯшаву канори ҷаҳон ба вуҷуд меоянд.

Ҳангоми парвоз мусофирон дар шароити фишори пасти дохили кабина, сатҳи нисбатан пасти оксиген ва ҳавои хушк қарор мегиранд. Ин омилҳо метавонанд ба вазъи саломатии баъзе шахсон таъсир расонанд ё бемориҳои қаблан мавҷудбударо шадидтар намоянд. Аз ин рӯ, ширкатҳои ҳавопаймоӣ ҳамеша барои вокуниш ба чунин ҳолатҳо омода мебошанд.

Агар мусофир бемор шавад, роҳбаладони парвоз чӣ гуна амал мекунанд?

Дар сурати набудани духтур ё ҳамшираи шафқат дар дохили ҳавопаймо, роҳбаладони парвоз дар расонидани ёрии аввалия ба мусофирон мусоидат мекунанд. Онҳо барои амал кардан дар ҳолатҳои фавқулодаи тиббӣ омӯзиши махсус мегиранд ва метавонанд то расидани ёрии касбии тиббӣ ба мусофирон кӯмак расонанд.

Экипажи ҳавопаймо барои ҳолатҳои гуногуни тиббӣ, аз ҷумла бемориҳои сабук то вазъиятҳои барои ҳаёт хатарнок, омодагии зарурӣ дорад.

Ҳавопаймоҳои тиҷоратӣ бо маҷмӯаҳои махсуси тиббӣ барои расонидани ёрии аввалия ва ёрии таъҷилӣ муҷаҳҳаз мебошанд.

Таҷҳизоти тиббӣ дар ҳавопаймо

Маҷмӯаи ёрии аввалия (First Aid Kit) – дорои маводи зарурӣ, аз қабили бинт, дока, лентаи часпак, салфеткаҳои антисептикӣ ва баъзе доруҳои бе дорухат мебошад.

Маҷмӯаи ёрии таъҷилии тиббӣ (Emergency Medical Kit) – таҷҳизоти тиббӣ, аз ҷумла стетоскоп, дастгоҳи ченкунии фишори хун ва доруҳои махсусро дар бар мегирад, ки истифодаи онҳо барои мутахассисони тиббии дорои иҷозат пешбинӣ шудааст.

Дефибрилятори автоматии беруна (Automated External Defibrillator) – барои расонидани ёрии таъҷилӣ ҳангоми қатъи ногаҳонии фаъолияти дил истифода мешавад.

Маҷмӯаи эҳтиётии универсалӣ (Universal Precaution Kit) – барои тоза ва безарар гардонидани моеъҳои биологӣ ва пешгирии паҳншавии сироятҳо истифода мегардад.

Амалҳои экипаж ҳангоми ҳолатҳои фавқулодаи тиббӣ

Арзёбии вазъият ва огоҳсозӣ:

Экипаж ҳолати мусофирро арзёбӣ намуда, нишонаҳои муҳимми ҳаётиро месанҷад ва барои таъмини бехатарӣ аз дастпӯшакҳои якдафъаина истифода мебарад.

Ҷустуҷӯи кумаки тиббӣ:

Роҳбаладони парвоз аз мусофирон мепурсанд, ки оё дар дохили ҳавопаймо табиб ё корманди соҳаи тиб ҳузур дорад. Ҳамзамон, дар ҳолати зарурат бо хадамоти тиббии рӯизаминӣ тамос барқарор карда мешавад.

Расонидани ёрии зарурӣ:

Экипаж метавонад ба мусофир оксиген диҳад, ёрии аввалияи ҳаётиро анҷом диҳад, аз дефибрилятор истифода барад ва дар ҳолатҳои зарурӣ масъалаи фуруд омадани фаврии ҳавопайморо баррасӣ намояд.

Хизматрасонии тиббӣ берун аз кабина

Агар дар ҳавопаймо табиб ё ҳамшираи шафқат ихтиёран барои расонидани кӯмак омодагӣ бинанд, аз онҳо аксаран хоҳиш карда мешавад, ки санади дахлдорро оид ба масъулият имзо намоянд. Ин барои ҳифзи ҳуқуқии шахсоне, ки бо нияти нек ёрии тиббӣ мерасонанд, пешбинӣ шудааст.

Илова бар ин, ҳайати ҳавопаймо метавонад аз машварати мутахассисони тиббии рӯизаминӣ истифода барад. Бисёре аз ширкатҳои ҳавопаймоӣ аз хизматрасонии махсуси машварати тиббӣ, аз ҷумла MedLink, истифода мебаранд, ки экипажро бо табибони ботаҷриба тавассути воситаҳои алоқа пайваст менамояд.

Мутахассисони тиббӣ метавонанд оид ба расонидани кӯмак машварат диҳанд ва ба фармондеҳи ҳавопаймо дар қабули қарор вобаста ба идомаи парвоз ё фуруд омадан ба фурудгоҳи эҳтиётӣ мусоидат намоянд.

Ҳамзамон, сарнишинони ҳавопаймо бо марказҳои идоракунии ҳаракати ҳавоӣ, манораҳои назорати парвоз ва маркази амалиётии ширкати ҳавопаймоӣ дар тамос буда, маълумоти заруриро пешниҳод мекунанд. Ин ба хадамоти ёрии таъҷилӣ имкон медиҳад, ки пас аз фуруд омадани ҳавопаймо фавран барои расонидани кӯмак омода бошанд.

Омодагӣ – омили муҳими таъмини бехатарӣ

Баъзе ширкатҳои ҳавопаймоӣ барои баланд бардоштани самаранокии расонидани ёрии тиббӣ барномаҳои махсус таҳия намудаанд. Масалан, ташаббуси «Духтур дар ҳавопаймо»-и ширкати «Lufthansa» ба табибон ва ҳамшираҳои шафқат имкон медиҳад, ки пеш аз сафар маълумоти касбии худро сабт намоянд. Ин ба экипажи ҳавопаймо кӯмак мекунад, ки дар ҳолати зарурӣ мутахассиси мувофиқро зудтар пайдо намояд.

Ҳолатҳои фавқулодаи тиббӣ ҳангоми парвоз метавонанд барои мусофирон ва экипаж вазъияти душвор ва пуртаъсир бошанд. Аммо омодагӣ, дониши ёрии аввалия ва вокуниши саривақтӣ метавонанд дар ҳифзи саломатӣ ва ҷони инсон нақши муҳим дошта бошанд.

Бехатарии мусофирон яке аз самтҳои асосии фаъолияти соҳаи авиатсия буда, тамоми низоми авиатсионӣ барои таъмини он пайваста такмил меёбад.