Агар ҳангоми парвоз дар дохили ҳавопаймо дуд, буғ ё бӯи ғайриодиро мушоҳида намоед, аз ҷумла бӯи сӯхтагӣ, симҳои барқӣ, пластикӣ, моеъи гидравликӣ ё бӯе, ки ба ҷӯробҳои ифлос монанд аст, зарур аст, ки фавран ба экипажи ҳавопаймо хабар диҳед ва дастурҳои онро риоя кунед.

Чораҳои зарурӣ ҳангоми мушоҳидаи дуд ё бӯи ғайриодӣ:

1.Фавран ба роҳбалад хабар диҳед.

Бо наздиктарин узви экипаж тамос гирифта, дар бораи ҳодиса маълумот диҳед. Бӯйро то ҳадди имкон дақиқ тавсиф кунед, самти паҳншавии онро нишон диҳед ва хабар диҳед, ки оё дуд ё буғи намоён мавҷуд аст.

2. Оромиро нигоҳ доред ва дастурҳоро риоя намоед.

Ба воҳима наафтед ва бе дастури экипаж ба сӯи баромадгоҳҳо ҳаракат накунед. Ҳаракати нолозим дар дохили ҳавопаймо метавонад ба кори экипаж халал расонад ва ошкор намудани манбаи мушкилро душвор созад.

3. Барои ҳифзи саломатии худ чораҳои зарурӣ андешед.

Агар дуд ё буғ пайдо шавад, фавран ба экипаж хабар диҳед ва дастурҳои онро оид ба ҳифзи нафаскашӣ иҷро кунед. Агар бӯй аз сӯрохии вентилятсияи болои курсии шумо паҳн шавад, дар сурати имкон онро пӯшед. Дар ҳолати пайдо шудани дуд ё бӯи шадид, аз иҷрои амалҳое, ки метавонанд вазъро хатарноктар созанд, худдорӣ намоед.

4. Дастурҳои экипажро бодиққат иҷро кунед.

Роҳбаладон ва халабонон барои амал кардан дар ҳолатҳои фавқулода омода шудаанд. Онҳо метавонанд тибқи тартиботи муқарраршуда санҷишҳои заруриро анҷом диҳанд, кори системаҳои дахлдорро тағйир диҳанд ва дар ҳолати зарурӣ барои фуруд омадани бехатар чора андешанд.

5. Пас аз фуруд омадан ба ҳолати саломатии худ диққат диҳед.

Агар пас аз чунин ҳодиса дарди сар, чарх задани сар, дилбеҳузурӣ, озурдагии чашм ё гулӯ ва ё душвории нафаскаширо эҳсос кунед, ба кормандони тиббӣ муроҷиат намоед. Ҳамчунин, метавонед дар бораи ҳодисаи рухдода тавассути Системаи глобалии гузоришдиҳӣ оид ба сифати ҳавои кабина (GCARS) маълумот пешниҳод кунед.

Системаи глобалии гузоришдиҳӣ оид ба сифати ҳавои кабина (GCARS)

Системаи глобалии гузоришдиҳӣ оид ба сифати ҳавои кабина (GCARS) барои сабт ва ҷамъоварии маълумот дар бораи ҳодисаҳои эҳтимолии ифлосшавии ҳавои дохили ҳавопаймо пешбинӣ шудааст.

Ин система аз ҷониби ташкилоти байналмилалии «Global Cabin Air Quality Executive» (GCAQE), ки дар Британияи Кабир фаъолият мекунад, таҳия гардидааст. Он барои мусофирон, сарнишинон, роҳбаладон ва дигар шахсоне, ки ҳангоми парвоз бо ҳолатҳои эҳтимолии ифлосшавии ҳаво рӯ ба рӯ мешаванд, имкони пешниҳоди гузоришро фароҳам меорад.

Ҳангоми мушоҳидаи дуд, буғ ё бӯи ғайриодӣ дар дохили ҳавопаймо, пеш аз ҳама, бояд ба экипаж хабар дода шавад. Баъдан, шахсони дахлдор метавонанд ҳодисаро тавассути шакли электронии GCARS сабт намоянд.

Сабти чунин ҳодисаҳо барои ҷамъоварии маълумот ва омӯзиши ҳолатҳои эҳтимолии ифлосшавии ҳавои кабина аҳаммият дорад.

Тартиби пешниҳоди гузориш: чор унсури асосӣ (Чаҳор S)

Ҳангоми хабар додан ба экипаж дар бораи дуд ё бӯи ғайриодӣ, пешниҳоди маълумоти дақиқ ба муайян намудани манбаи эҳтимолии мушкил мусоидат мекунад. Барои ин чор унсури асосиро ба назар гирифтан зарур аст:

1. Source — Манбаъ

Кӯшиш кунед муайян намоед, ки бӯй аз куҷо паҳн мешавад: аз системаи ҳавотозакунӣ ва вентилятсия ё аз ягон қисми мушаххаси кабина, аз ҷумла таҷҳизоти ошхона, бағоҷи дастӣ ё ҳоҷатхона. Агар манбаъ маълум набошад, инро низ ба экипаж хабар диҳед.

2. Smell — Бӯй

Бӯйро то ҳадди имкон дақиқ тавсиф кунед. Масалан, он метавонад ба бӯи равған, моддаҳои кимиёвӣ, ҷӯробҳои ифлос, пашми тар, маводи сӯхта ё симҳои барқии сӯхта монанд бошад. Ҳамчунин хабар диҳед, ки оё дар дохили ҳавопаймо туман, буғ ё дуди намоён мавҷуд аст.

3. Site — Макон

Муайян кунед, ки бӯй дар кадом қисми кабина бештар эҳсос мешавад ва дар кадом қисмҳо он вуҷуд надорад. Ҳамчунин, вақти пайдо шудани бӯйро қайд кунед: масалан, ҳангоми ба кор даровардани муҳаррик, парвоз ё фуруд омадан.

4. Symptoms — Аломатҳо

Агар шумо ё мусофирони дигар худро бад ҳис кунед, дар бораи аломатҳои мушоҳидашуда хабар диҳед. Ба чунин аломатҳо дарди сар, чарх задани сар, дилбеҳузурӣ, озурдагии чашм ё гулӯ ва душвории нафаскашӣ дохил мешаванд.

Пешниҳоди маълумоти дақиқ ва саривақтӣ дар бораи дуд ва бӯи ғайриодӣ ба экипаж имкон медиҳад, ки вазъро дуруст арзёбӣ карда, барои таъмини бехатарии мусофирон чораҳои зарурӣ андешад.

Мушоҳида ва сари вақт хабар додан дар бораи дуд, буғ ё бӯи ғайриодӣ дар дохили ҳавопаймо метавонад ба ошкор намудани манбаи мушкил ва пешгирии ҳолатҳои хатарнок мусоидат намояд. Аз ин рӯ, ҳар як мусофир бояд ба чунин ҳолатҳо диққат диҳад, фавран ба экипаж хабар диҳад ва дастурҳои онро риоя кунад. Зеро таъмини бехатарии парвоз масъулияти муҳим буда, огоҳии саривақтӣ дар он нақши назаррас дорад.